Józef Radwan ( Józef Jakub Radwan )

Tytuł

Józef Radwan ( Józef Jakub Radwan )

Temat

Nota biograficzna Józefa Jakuba Radwana h.wł. dziadka Mieczysława Radwana

Opis

Józef Jakub Radwan h.wł. zawiadowca wielkiego pieca w Aleksandrowie, fabryk kuźniczych w Furmanowie i fabryk żelaznych w Rzucowie oraz wielkiego pieca w Stąporkowie.

Syn Antoniego Sebastiana i Julianny Gawlińskiej, urodzony w Radoszycach (Dwór Radoszyce) dnia 5 VII 1815. Poślubił w Mniowie dnia 22 VII 1835 Juliannę Pauler (Pauller), córkę dzierżawcy Pogłodowa - przyległości Mniowa, Franciszka Paulera i Franciszki Skalskiej. "Mniów i dwór Paullerów - Krasna – tereny o długiej tradycji przemysłowej. Wydobywano tutaj rudy stanowiące surowiec do produkcji żelaza oraz wytapiano szkło. Tereny wokół  Mniowa stanowiły istotne ośrodki górnictwa i hutnictwa Staropolskiego Zagłębia Przemysłowego."

Stosowne wykształcenie zdobył najpewniej w „Frajbergu” gdzie wg „ Świadectwa Pawła Bolesława Podczaszyńskiego o stanie techniki hutnictwa i górnictwa żelaznego w Zagłębiu Staropolskim z r. 1842,” oprócz Paryża, należało zdobywać hutniczą wiedzę.
Pracę rozpoczął ok. 1835 w Serbinowie (parafia Mniów), który słynął z wykopalisk rudy żelaza. Tam urodził się w 1836 roku Julian Radwan, pierwszy syn Józefa i Julianny Radwanów. W 1840 roku
urodził , Władysław ( Stanisław Władysław ), powstaniec styczniowy w Aleksandrowie par. Chlewiska. Józef wyprowadził się wtedy z Serbinowa i był notowany Furmanowie parafia Niekłań Wielki, gdzie Józef podjął pracę pisarza fabryk kuźniczych. Następnie w oddalonym o 10 km od Furmanowa Aleksandrowie, Józef otrzymał posadę zawiadowcy wielkiego pieca. Piec ten odbudował i zmodernizował w latach 1838-1839 Antoni Klimkiewicz dzierżawca dóbr Chlewiska-Pawłów i piec ten wyposażony był już w maszynę parową. Kiedy dobra te zostały wydzierżawione Maurycemu Koniarowi, Józef powraca (ok.1841) do Furmanowa na stanowisko zawiadowcy fabryk kuźniczych. Właścocielką Niekłania była wtedy Stefania Małachowska. Produkowane tutaj żelazo trafiało do fryszerek w Furmanowie, Niekłaniu Wielkim i Małym oraz Wąglowie. W 1842 w Furmanowie rodzi się syn Józefa, Jan Ludwik też późniejszy powstaniec styczniowy, tak jak i starszy jego brat Władysław (Stanisław Władysław). Około 1845 Józef Radwan ponownie zmienił pracę i został zawiadowcą fabryk żelaznych w Rzucowie w gminie i parafii Chlewiska. Stanowiły one własność sławnego metalurga Wojciecha Krygiera. W Rzucowie w roku 1847 urodził syn Józefa, Bronisław.
Między rokiem 1847 a 1849 Józef i Julianna Radwanowie powrócili do Furmanowa, prawdopodobnie po śmierci w 1847 roku właściciela majątku Rzuców, Wojciecha Krygiera. W aktach metrykalnych parafii Niekłań Wielki, z tamtego okresu, Józef Radwan wymieniany jest jako zawiadowca wielkiego pieca lub jako zawiadowca fabryk kuźniczych. W roku 1857 rodzina Radwanów przeprowadziła się z Furmanowa do Stąporkowa, gdzie Józef podjął pracę zawiadowcy wielkiego pieca. Niestety, dość krótko pracował na tym stanowisku. W grudniu 1858 zmarł mając zaledwie 43 lata.

Z Julianną Pauler Józef Radwan miał ośmiu synów: Juliana Antoniego 1836-1903, Władysława ( Stanisława Władysława) 1840, Jana Ludwika 1842 , Bronisława Antoniego 1846, Józefa Benedykta, Andrzeja Wincentego i 5 córek , w tym: Karolinę Józefę Tarchalską, Marcjannę Wandę Rojek , Eugenię Franciszkę Kłopotowską, Franciszkę i Feliskę Ludwikę, których osierocił w wieku zaledwie 43 lat. Ciężar opieki nad młodszym rodzeństwem przypadł starszym braciom Julianowi i Władysławowi, prawdopodobnie wspieranych przez rodziców matki Julianny. Wszyscy oni otrzymali dobre wykształcenie i tak : Julian był inżynierem Powiatu Grójeckiego, Władysław był zawiadowcą wielkiego pieca w Machorach i administratorem dóbr, Bronisław inżynierem dróg komunikacyjnych, Jan był dyplomowanym właścicielem apteki w Końskich.
Józef Jakub prawdopodobnie kształcony był Akademii Górniczej we Freibergu. W akademii tej kształciła się większość polskich inżynierów górnków-hutników w XIX wieku, gdyż Szkoła Akademiczno-Górnicza w Kielcach została zamknięta w 1826 a jej następczyni w Dąbrowie Górniczej reaktywowana dopiero w 1898. W Freibergu kształceni byli ówcześni inżynierowie na podobnych stanowiskach zatrudnieni w dobrach Małachowskich, jak również pewnie syn Władysław, (później zawiadowca huty w Machorach, absolwent Akademii Górniczej). Według „ Świadectwa Pawła Bolesława Podczaszyńskiego o stanie techniki hutnictwa i górnictwa żelaznego w Zagłębiu Staropolskim z r. 1842,” we "Frajbergu" oprócz Paryża, należało zdobywać wiedzę hutniczą.Synowie Józefa Radwana, Bronisław jak i Ludwik, późniejszy generał artylerii w Wilnie, kształceni byli w Petersburgu. Ta decyzja spowodowana była nowymi możliwościami kształcenia i wyboru wielu uczelni „Instytutów”, założonych przez cara Aleksandra II po przegranej wojnie Krymskiej. W tym czasie też została uruchomiona kolej warszawsko-petersburska (1862). Ludwik i Bronisław wysłani zostali „na nauki” przed wybuchem powstania styczniowego. Natomiast w działania powstańcze włączyli się bracia Władysław i Jan, pochowani razem na cmentarzu w Końskich.
W Furmanowie, po Józefie Jakubie Radwanie, zawiadowcą huty został jego zięć, Antoni Tarchalski h. Zagłoba.

Po śmierci Józef Radwana Julianna, z niezamężnymi córkami i najmłodszym synem Andrzejem, przeniosła się do Końskich, co wynika z aktu ślubu jej najstarszego syna Juliana z Heleną z Staniewskich, zawartego w Wieluniu w 1865 roku. W 1874 roku Julianna Radwan jest notowana jako " przy rodzinie mieszkająca" w Grójcu, przy okazji ślubu jej córki Marcjanny Radwan. Julian Radwan był wtedy notowany jako inżynier powiatu Grójeckiego.

Wpisany do Księgi Szlachty z nr 701, Spis Szlachty Królestwa Polskiego 1851

Twórca

Maria Wiktoria Radwan, Maciej Kacperski, Joanna Śliski

Źródło

M.J. Minakowski, Wielka Genealogia Minakowskiego, Geneteka, Wikipedia,www.mniow.pl/, M. Radwan: Świadectwo Pawła Bolesława Podczaszyńskiego o stanie techniki hutnictwa i górnic-twa żelaznego w Zagłębiu Staropolskim z r. 1842, „Studia z dziejów górnictwa i hutnictwa” 1957, t. 1,red. J. Pazdur, Wrocław, s. 405, 406

Wydawca

Archiwum Rodziny Radwanów, Maria Wiktoria Radwan

Data

1815

Współtwórca

Lechosław Wąsik

Prawa

Archiwum Rodziny Radwanów